Exploring fair fashion (4): ‘Groen is de rode draad’ in de Nederlandse textielsector?

Creëer nostalgie naar de toekomst.

Het was de laatste tip van een middag die volledig was gewijd aan hoe de Nederlandse textielsector verder kan verduurzamen. Juist deze oproep – van Karl Raats – had eigenlijk geen rechtstreekse link met dat thema. Maar toch past het, want dat is wat er nodig is: een gezamenlijk beeld van hoe we de toekomst (van een duurzame – textiel – industrie) voor ons zien en één waar we ons allen in willen bevinden.

Die toekomst is er niet alleen één voor producenten en kledingmerken, maar ook voor consumenten en ook voor de naaisters en anderen die er voor zorgen dat onze kleding in de winkels ligt. Jolande Sap verwoordde dit door te zeggen dat consumenten niet meer zouden hoeven vragen hoe kleding geproduceerd is: het zou vanzelfsprekend moeten zijn dat het goed geproduceerd is.

Tijdens Groen is de rode draad – de conferentie over verduurzaming van de textielsector – gisteren ging het over die toekomst in de vorm van het Plan van Aanpak dat de sector in 2013 heeft opgesteld in reactie op de ramp bij de Rana Plaza fabriek in april 2013 in Bangladesh. Gedurende de middag kwamen vertegenwoordigers van de drie brancheorganisaties aan het woord die zich hebben verbonden aan dit plan van aanpak en werd in korte workshops een stand van zaken gegeven van de verschillende werkgroepen die onderdeel uitmaken van dit plan. Die werkgroepen gaan over uiteenlopende, maar vaak ook deels gerelateerde, onderwerpen zoals sociale dialoog, gebonden arbeid, circulaire economie, inkooppraktijk, leefbaar loon en communicatie.

Complexiteit in de textielsector

Dat dit complexe onderwerpen zijn om snel resultaat op te boeken bleek al snel: een aantal werkgroepen heeft nog maar een enkel bedrijf als deelnemer en meerdere bedrijven zijn verbonden aan meer dan 1 werkgroep waardoor het totaal van betrokken bedrijven relatief laag blijft. Concrete acties lijken er nog relatief weinig te zijn. Vaak wordt ook gekozen voor een kleinschalige aanpak: bijvoorbeeld met een pilot in één regio van een bepaald land.

Dit is logisch, want zoals ook in een presentatie van het Ethical Trade Initiative over de sumangali problematiek in Tamil Nadu in India duidelijk werd, kun je niet bij je leverancier waar problemen zijn binnen lopen en direct verwachten dat alles verandert. Dit vraagt vertrouwen, tijd, wederzijds respect en een aanpak per bedrijf en issue. Best ingewikkeld dus.

Ongeduld over resultaten

Tegelijkertijd begrijp ik het ongeduld van organisaties zoals SOMO, FNV, Schone Kleren Campagne en anderen ook goed: met meer zichtbare resultaten en aantoonbare best practices wordt het ook makkelijker om de achterblijvers verder mee te nemen hierin – en om meer effectieve internationale samenwerking op te zetten.

Want gezamenlijkheid en samenwerking waren de woorden die door vrijwel elke spreker meerdere keren werden genoemd. Samenwerking met partijen in Nederland: het plan van aanpak wordt juist als uniek ervaren door de bundeling van krachten van bedrijfsleven, maatschappelijke organisaties en overheid. Tegelijkertijd miste ik die gezamenlijkheid op het podium: vrijwel uitsluitend stonden hier vertegenwoordigers van het bedrijfsleven (heel belangrijk!) en een enkele vertegenwoordiger van een vakbond of maatschappelijke organisatie.

Rol van de overheid?

De overheid heb ik vooral gezien als bezoeker. Vanuit het werk wat ik doe voor onder andere het ministerie van Buitenlandse Zaken weet ik dat de overheid nauw betrokken is bij dit plan van aanpak, maar dat kwam zeker niet voor het voetlicht tijdens deze middag. Sterker nog, het was ook het onderwerp van meerdere discussies waar ik in belandde tijdens de middag: de overheid zou meer moeten doen. Terwijl onzichtbaar is wat de overheid nu al doet.

Daarnaast kwam op meerdere momenten terug dat die samenwerking ook een internationaler karakter zou moeten krijgen: Nederland is een te klein landje om hier alleen het verschil in te kunnen maken. Waar is de Europese coördinatie op dit onderwerp zodat verschillende initiatieven wellicht versneld gerealiseerd kunnen worden en er meer invloed uitgeoefend kan worden op lokale overheden in bijvoorbeeld Bangladesh of China? Een terecht punt: in Nederland kunnen we wel wetgeving neerleggen dat kleding gemaakt met kinderarbeid er niet meer in komt maar zonder brede Europese implementatie hiervan heeft dit geen enkele kans van slagen.

Er is dus nog een lange weg te gaan naar die gedroomde toekomst. Maar, de zaal zat vol en in mijn beleving vooral ook met kledingbedrijven zelf.


Hopelijk durven zij steeds meer stappen te zetten én hun creativiteit te benutten om dichter bij die toekomst te komen.

Live blog: een dag bij MACHI

Vandaag neem ik jullie mee op mijn werkdag: een gewone woensdag eind oktober. Waar ben ik, met wie praat ik, wat doe ik? Met dit blog – en hopelijk wat fotomateriaal – daarvan een beeld geven door middel van live updates gedurende de dag. Dit blog maakt onderdeel uit van blogawaynl.

coffeecompany

9:05

Net te laat kom ik bij de CoffeeCompany binnen lopen. Mijn collega staat al klaar om koffie voor me te bestellen om de dag mee te beginnen. We praten even over Shanghai, ik neem volgende week voor haar wat cadeautjes mee voor bekenden daar. Maar dan aan het werk: we moeten een aantal beslispunten bespreken over belangrijke veranderingen van de website voor het NCP OESO-richtlijnen.

 

 

10:30

DPC

Een uur later zitten we bij de vervolgafspraak over diezelfde website. Den Haag staat vol bijzondere oude gebouwen maar waar je zelden het verhaal achter hoort. Ik ben al vaker in dit pand geweest, maar hoor vandaag iets over de geschiedenis. Het nu volledig gemoderniseerde gebouw blijkt een oud Valkeniershuis te zijn uit 1467. Bijzonder.

Anderhalf uur later zijn we een stuk verder met de keuzes voor de site en zijn er in de komende dagen alleen nog wat puntjes op de i te zetten, zodat de technische mensen aan de slag kunnen. Heel fijn om de voortgang te kunnen zien!

 

12:00

greenpassion

Bij werkcafé GreenPassion is het altijd goed binnenkomen. Ik had Franca al laten weten dat ik graag wilde meelunchen en dat blijkt een goede keuze te zijn: vandaag staan rijstwraps op het menu, één van mijn favorieten.

Mijn werkplekken wisselen: soms thuis, soms bij opdrachtgevers maar de laatste tijd ook vaak in de Haagse Toren. Ik beantwoord alvast wat mail, en om half 1 staat de lunch klaar. Aan tafel zitten een paar nieuwe gezichten. Jelko blijkt een student uit Nijmegen die onder andere in Den Haag is voor de NGIZ-lezing vanavond. Juist ja, die lezing waar ik vanavond een van de sessies leid over het Europese buitenlandse beleid. Leuk om alvast een beetje kennis te maken met een klein beetje publiek!

Tussendoor…

In de namiddag
Hoe krijg je zoveel mogelijk mensen naar een evenement? Daar heb ik me het afgelopen uur mee bezig gehouden, om er voor te zorgen dat de brede stakeholderbijeenkomst van het NCP op 28 november bij zoveel mogelijk organisaties bekend is. Dus, ervoor zorgen dat het naar geïnteresseerde bedrijven gestuurd wordt, dat het op de juiste agenda’s te vinden is en meer.

Maar de rest van de middag richt ik me op de voorbereiding van vanavond: de laatste details uitwerken voor de bijeenkomst bij Clingendael vanavond. Ik leid een ronde tafel discussie over China en de EU. Maar ik weet niet precies wie ik aan tafel krijg dus dat wordt leuk om te ontdekken.

18:00

IMG_20141029_172128

 

 

Binnen bij Clingendael: de Italiaanse ambassadeur vertelt wie Federica Mogherini is. Indrukwekkend dat iemand van 41 de prestigieuze functie heeft gekregen van High Representative Foreign Policy van de EU.

 

IMG_20141029_185536

Deze lege tafel is straks hopelijk gevuld met een groep young professionals voor een levendige discussie. China & de EU: economische rivalen of partners?

23:00
Thuis. Na een onverwacht lange wandeling naar huis nog even een laatste terugblik op de dag.

Het leuke van het modereren van discussies in kleine groepen is dat iedereen de kans krijgt om zijn vragen te stellen en zijn ideeën te delen. En dat gebeurde ook vanavond. In twee groepen van 10 jonge mensen hebben we in elk geval een klein deel kunnen bespreken van de vele aspecten van de relatie tussen de EU en China: is een sterk & verenigd Europa belangrijk ‘tegen’ China? Zijn Chinese investeringen in Europa goed of juist niet? Wat heeft Europa China te bieden en andersom? Vragen waar eigenlijk geen enkel echt goed antwoord op te geven is omdat er zo veel perspectieven op zijn. Er is over dit onderwerp geen één waarheid.

Gelukkig is dat voor mijn gevoel ook wel een beetje overgekomen. Ik had me voorgenomen geen uitgebreide presentatie te geven over zo’n complex onderwerp maar juist door de groep te laten praten bepaalde perspectieven en kanten ervan te belichten.

Op de borrel nog nagepraat met veel anderen aanwezig: ambitieuze, enthousiaste jonge mensen die vrijwel allemaal 1 of meerdere studies in het buitenland hebben gevolgd en nu of wel op internationale thema’s al een baan hebben of daar nu juist naar zoeken.

En gelukkig is Den Haag best mooi ’s avonds om de dag af te sluiten…

IMG_20141029_230116

China Stories

China Stories

It’s early on a warm and humid September morning when I walk out of the train station in Xi’an. It’s the first major Chinese train station I need to navigate my way through to find the two Chinese girls who are waiting for me at the exit. There are Chinese people everywhere. On the night train from Beijing to Xi’an I was already a bit of a curiosity. That doesn’t change here: despite the tourists that come to Xi’an for the terra cotta army, a tall white single woman inevitably stands out among the throng of short black haired Chinese.

An online friend has arranged for two of her English students to meet me. Of course, I’m much easier to spot than they are and the two Chinese girls find me quickly. First stop: breakfast. I surrender myself to their menu choice and soon our table is full of steaming hot food. I have no idea what I’m about to eat and for a European stomach it is anything but a normal breakfast. After the long train trip I can’t wait to dig in. There’s guan tang bao (steamed buns), the local specialty rou jia mo (bread filled with meat), hun dun (noodle soup with won tons) and qi shan shao zi mian (spicy noodles). I love trying out so many new flavours.

During my stay in Xi’an I soon discover that food is a big part of the city, also because the city has a large Muslim population. Walking around the Muslim quarter the scent of grilled lamb kebabs fills the streets. Stalls selling steamed buns are on every street corner. 

This is only a glimpse of my first trip to China: late summer 2006. After spending over 2,5 years in Japan in the years before, visiting China before the Olympic Games of 2008 was one of the things at the top of my list to do. The three weeks there were a journey towards the West: from big-city Beijing my destinations became ever more remote to small towns such as Xiahe (home to an important Tibetan monastery in the Gansu mountains) or the Western end of the Chinese wall in Jiayuguan. It became a discovery trip filled with sensations, flavours, scents (both the good – amazing food – and the bad – I can write a book on Chinese toilets), stunning scenery, challenging negotiations with taxi drivers or hotel managers and much much more.

Little did I know that that trip was only the first of many, as I started a job working on China only two years later. Every trip since that time has its own share of stories and experiences.

And yet, those three weeks of travelling on Chinese night trains, sharing a cup of tea with a Tibetan monk, walking on sand dunes at the Gobi desert have helped me to get to know China in such a different way than I could ever expect to on my work trips all of which have been unique in their own way. Without that trip, and without having the experience of seeing what life outside of first tier cities in China is like, my view of China would be much more one-sided.

This was written for #blogawaynl

Curious about the full 2006 trip? Have a look at the Flickr slideshow

Een Russische bruiloft: les in omgaan met cultuurverschil

Dit weekend was ik op een bruiloft in Sint Petersburg. Dat betekent feest: veel vodka, veel nieuwe mensen en veel pracht en praal op de trouwlocaties. Maar ook: observeren en nadoen.

Want ja, hoe gaat dat eigenlijk, zo’n Russische bruiloft en wat behoor ik wanneer te doen?

Dus: klappen als iedereen klapt nadat de ceremoniemeester iets gezegd heeft (wat je niet hebt verstaan). Of, doen wat iedereen doet wanneer je ontdekt dat die ceremoniemeester alle gasten introduceert: wanneer je je eigen naam hoort, even opstaan en een beleefd knikje naar alle hoeken van de zaal. Handig, zo’n introductie, want iedereen weet direct dat jij die buitenlander bent die geen Russisch begrijpt.

Als je dan onverhoopt toch iets als eerste moet doen, is het gelukkig niet moeilijk om voor te stellen dat we aan de andere kant van de rij beginnen. Dan kun je tenminste af kijken wat je eigenlijk gevraagd wordt te doen. Wat blijkt: een catwalk dansje om het boeket van de bruid te winnen. Niet gelukt, overigens.

Mijn regel: observeren

Eigenlijk maakt het niet uit in welk buitenland je bent en wat je daar doet. Observeren, goed opletten wat er om je heen gebeurt en de anderen nadoen is altijd de regel waar ik me aan houd wanneer ik in een onbekend buitenland ben – en waar ik het belangrijk vind om de gedragsregels en etiquette van dat land te volgen. Dat geldt op vakantie ten dele, maar nog veel meer in de zakelijke context waarin ik me vaak bevind in China of Japan.

Met ondernemers praat ik hier regelmatig over: wat moet je wel en vooral juist níet doen wanneer je succesvol wil zijn in China of Japan? Want natuurlijk: in China en in Japan krijg je als ondernemer te maken met een andere cultuur, met andere regels, andere gewoontes die voor ons misschien niet belangrijk lijken of onlogisch lijken. En het is belangrijk om je daar van te voren in elk geval een beetje in te verdiepen. zoals ik bijvoorbeeld een paar weken geleden deed in een maatwerk workshop met een ondernemer die binnenkort voor het eerst naar China gaat.

Angst voor cultuurverschil

In die gesprekken komt altijd een soort angst naar voren dat je direct een deal kwijt bent als je niet precies de juiste dingen doet.

Maar cultuurverschillen zijn niet iets waar je bang voor moet zijn.

Ja, het is anders en ja, je weet niet precies wanneer je wat geacht wordt te doen. Maar tegelijkertijd: door goed op te letten en de mensen om je heen te observeren kun je veel domme acties voorkomen ook al ken je de gebruiken niet op je duimpje. Dat kost namelijk tijd om echt goed door te krijgen.

In de tussentijd kun je op heel veel andere manieren laten zien dat je oog hebt voor de verschillen en hier met respect mee omgaat. Dat ziet je zakenpartner ook en zorgt er voor dat je echt niet altijd foutloos je stokjes hoeft vast te houden tijdens het diner.